Bảo tồn, phát huy các giá trị di tích quốc gia đặc biệt Côn Đảo gắn với phát triển du lịch

Tại hội thảo, các chuyên gia đã có những tham luận đánh giá về tiềm năng, thực trạng và đưa ra nhiều góp ý, giải pháp trong công tác bảo tồn, phát huy các giá trị di tích quốc gia đặc biệt Côn Đảo gắn với tăng cường phát triển du lịch.

 Phát biểu đề dẫn hội thảo, ông Nguyễn Thành Long, Phó Chủ tịch UBND tỉnh đề cập đến 5 nội dung chính mà tỉnh BR-VT mong muốn các chuyên gia, các nhà khoa học, các doanh nghiệp cần tập trung thảo luận nhằm hướng đến việc đánh giá đúng đắn về tiềm năng, thực trạng, tìm kiếm giải pháp phát triển du lịch Côn Đảo một cách bền vững trên cơ sở gìn giữ, bảo tồn, phát huy các giá trị di tích quốc gia đặc biệt Côn Đảo.

          Trong báo cáo tiềm năng, thực trạng và giải pháp phát triển du lịch Côn Đảo gắn với chiến lược phát triển du lịch tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu, ông Lê Văn Phong, Chủ tịch UBND huyện Côn Đảo cho biết, khu du lịch Quốc gia Côn Đảo có 24 điểm tham quan di tích, 22 điểm tham quan danh lam thắng cảnh. Tỉnh và huyện đã xác định các loại hình du lịch chính tại Côn Đảo gồm: nghỉ dưỡng cao cấp, du lịch hội nghị - hội thảo - nghiên cứu khoa học, du lịch giáo dục truyền thống, du lịch tâm linh lễ hội, du lịch sinh thái.

          Những năm qua lượng khách đến huyện đảo ngày càng tăng bởi phương tiện giao thông kết nối giữa đảo và đất liền ngày càng thuận lợi. Năm 2018, có trên 280 ngàn lượt khách đến Côn Đảo, doanh thu du lịch đạt hơn 1.300 tỷ đồng. Sự tăng trưởng mạnh của du lịch đã có những tác động tích cực về đời sống kinh tế - xã hội, tạo nhiều công ăn việc làm cho lao động tại địa phương đồng thời tạo sức hút đầu tư, giúp huyện có thêm nhiều lựa chọn trong phát triển kinh tế - xã hội.

          Tuy nhiên, lượng khách tăng đột biến cũng tạo nên một số sức ép về cơ sở hạ tầng, điều kiện lưu trú, bảo vệ môi trường, bảo vệ, bảo quản di tích, những khó khăn về nguồn cung cấp điện, nước.

          Các ý kiến tham luận được trình bày tại hội thảo đều đánh giá rất cao những tiềm năng, lợi thế của Côn Đảo cả về thiên nhiên lẫn những giá trị của hệ thống di tích lịch sử. Nhưng theo các chuyên gia, để phát huy trọn vẹn tiềm năng của Côn Đảo cần sự đầu tư đồng bộ về mọi mặt: nhân lực, cơ sở hạ tầng, trùng tu, tôn tạo và bảo vệ di tích, bảo vệ môi trường. Quan trọng nhất vẫn là lưu giữ được các giá trị cốt lõi của Côn Đảo.

          Ở góc nhìn của chuyên gia về du lịch, Tiến sỹ Hà Văn Siêu, Phó Tổng Cục trưởng Tổng cục Du lịch khẳng định, Côn Đảo là di tích đặc biệt, có sức hút đặc biệt nên phải có ứng xử đặc biệt của các bộ, ngành Trung ương, của tỉnh, của huyện và cộng đồng dân cư cũng như du khách. Ông Siêu cho rằng, hiện nay ở Côn Đảo, du lịch là động lực chính để bảo tồn và phát huy các giá trị di tích lịch sử. Ông cũng cảnh báo, tăng trưởng nhanh thường gắn liền với thách thức và nguy cơ, do đó, cần phải tính đến sức ép lên di tích và môi trường sinh thái. Ông Siêu đề nghị, để Côn Đảo phát triển bền vững theo hướng chất lượng cao thì không nên phát triển đại trà, tự phát sẽ làm phá vỡ không gian văn hóa, lịch sử và hệ sinh thái nguyên sơ của địa phương.

          Ở góc nhìn của chuyên gia môi trường, bà Hoàng Thanh Nguyệt, chánh văn phòng Cục Bảo vệ môi Trường, Bộ Tài nguyên & Môi trường cho rằng, Với điều kiện ngày càng thuận lợi về phương tiện từ đất liền tới Côn Đảo, lượng du khách trong và ngoài nước đến tham quan, nghỉ dưỡng trong các năm gần đây gia tăng đột biến là điều kiện thuận lợi để Côn Đảo phát triển các ngành dịch vụ du lịch. Tuy nhiên, bên cạnh đó cũng kéo theo các vấn đề môi trường, Tỉnh BR – VT và huyện Côn Đảo cần phải có các giải pháp giải quyết liệt, kịp thời, đảm bảo cho Côn Đảo phát triển bền vững.

          Các chuyên gia đến từ Hiệp hội du lịch Việt Nam và các đồng chí cựu tù chính trị Côn Đảo đề nghị địa phương phải rất thận trọng trong khai thác các di tích. Những giá trị thuộc về truyền thống thì phải giữ vì đây là cái lõi của Côn Đảo. Đối với Côn Đảo, làm du lịch là nguồn thu, động lực chính để phát triển các ngành khác và thông qua du lịch để có kinh phí bảo tồn các di tích. Bên cạnh đó, phải giữ gìn cả môi trường văn hóa, thiên nhiên để bổ sung cho giá trị các di tích.

          Ngoài ra, các ý kiến của các chuyện gia cũng cho rằng, tỉnh BR-VT cũng như huyện Côn Đảo phải quan tâm đến phát triển nguồn nhân lực cho du lịch vì hiện nguồn nhân lực cho du lịch Côn Đảo còn yếu và thiếu. Bên cạnh đó, phải nhanh chóng tìm nguồn năng lượng điện cho phát triển Côn Đảo. Phải định hướng rõ ràng và quy hoạch một cách đồng bộ của các ngành, rà soát lại các quy hoạch phát triển; đẩy mạnh phát triển hạ tầng giao thông kết nối như mở rộng sân bay, bến tàu, kết nối các tuyến du lịch; bảo vệ môi trường và xây dựng hình thành văn hóa du lịch cho người dân Côn Đảo.

          Tiếp thu ý kiến của các chuyên gia tại hội thảo, ông Trịnh Hàng - Giám đốc Sở Du lịch cho biết sẽ tiếp tục cùng các ban, ngành liên quan và chính quyền huyện Côn Đảo tiếp tục tham mưu cho lãnh đạo tỉnh có những giải pháp, kế hoạch hành động kịp thời để bảo vệ môi trường, bảo tồn, phát huy các giá trị di tích quốc gia đặc biệt, để Côn Đảo trở thành điểm đến du lịch hấp dẫn đối với du khách trong và ngoài nước.